สามภารกิจฝึกสำรวจให้ครบวงจร

เลือกภารกิจและเตรียมหลักฐาน

ทำ brief และ lab ก่อนเริ่ม ภารกิจต่อไปนี้เป็นโจทย์ฝึกบนคอมพิวเตอร์และกรอบภาคสนาม ไม่ใช่ผลสำรวจที่ทำแล้ว ดาวน์โหลด ใบภารกิจ และ rubric

ภารกิจ 1: แผนที่พื้นที่โล่ง

โจทย์: เตรียมแผนที่ลานสมมติ 120 × 80 m เพื่อวางแผนใช้พื้นที่ ส่ง GeoTIFF โครงการ QGIS และรายงาน CP บนคอมพิวเตอร์ให้ใช้แผนวาดสมมติและ CSV ฝึกก่อน หากต้องทำแผนที่จริงให้เลือกภาพพร้อมข้อมูลควบคุมที่ตรวจสิทธิ์แล้ว

1. ระบุขอบเขตและเกณฑ์ที่รอยืนยัน คำนวณ GSD/footprint แล้ววางแผนจุด
2. ทำบัญชีภาพและตรวจพื้นที่ขาด ใช้ชุดภาพจริงประมวลผลตาม lab เมื่อพร้อม
3. ตรวจ CP แยกจาก GCP แล้วระบุคำตัดสินผ่าน/ไม่ผ่าน/หลักฐานไม่พอ

เหตุการณ์: ขอบพื้นที่หาย 10% และยังไม่เคยวัด CP คำตอบคือข้อมูลไม่ครบและหลักฐานความถูกต้องไม่พอ แม้ภาพกลางพื้นที่คมชัด ต้องระบุพื้นที่เก็บซ่อมและวิธีได้จุดตรวจ ไม่ส่งว่า “ผ่าน”

เกณฑ์: brief ครบ ขอบงานมีหลักฐาน ระบบอ้างอิงชัด และการตัดสินตรงหลักฐาน ตัวเลข CP สมมติใช้สอบการอ่านผลเท่านั้น

ภารกิจ 2: ปริมาตรกองวัสดุ

โจทย์: พื้นที่สมมติแบ่ง 4 ช่อง ช่องละ 2 × 2 m ความสูงเหนือฐาน = 1, 2, 3, 4 m ให้คำนวณปริมาตรและทดลองเปลี่ยนฐาน พร้อมวาดขอบกอง

V = Σ A_i × (z_surface,i − z_base,i)

A_i เป็นพื้นที่ช่อง m² และความสูงเป็น m ปริมาตรจึงเป็น m³ ตัวอย่าง V = 4 × (1 + 2 + 3 + 4) = 40 m³ เมื่อยกฐานขึ้น 0.5 m ทุกช่อง จะเหลือ 32 m³ ต่าง 8 m³ ถ้าพื้นจริงลาด ต้องใช้ z_base รายช่อง ไม่แทนด้วยระดับคงที่โดยไม่มีเหตุผล

เหตุการณ์: มีส่วนกองที่กล้องมองไม่เห็น ผู้เรียนต้องบันทึก NoData และเสนอเก็บเพิ่ม ไม่ถือเป็นความสูงศูนย์ QGIS Raster surface volume ใช้ระดับฐานคงที่; งานฐานแปรผันต้องสร้างผิวผลต่างที่เข้ากันก่อน ดู คู่มือ QGIS

เกณฑ์: สูตร หน่วย ขอบเขตและฐานชัด ผล 40/32 m³ ถูกสำหรับข้อมูลสมมติ และเปิดเผยส่วนขาด ใช้ terrain grid ต่อใน บทปริมาตร

ภารกิจ 3: แนวถนนหรือคลอง

โจทย์: ออกแบบแผนสำรวจแนวยาวสมมติ 600 m กว้าง 40 m บนคอมพิวเตอร์ กำหนดจุดเริ่ม/สิ้นสุด แนวเลี้ยว จุดควบคุม จุดตรวจ และการแบ่งเที่ยวบิน

1. สร้างเส้นแนวและ buffer เพื่อสื่อขอบงาน เลือก camera specification ที่ทราบจริง
2. เปรียบเทียบแผนที่ถือว่าพื้นราบกับแผนบนภูมิประเทศต่างระดับ ตรวจ GSD และ overlap ในบริเวณสูง
3. กำหนดการซ้อนทับระหว่างเที่ยวและตรวจรอยต่อ พร้อมบันทึกเงื่อนไขพลังงานที่ยังไม่ทราบ

เหตุการณ์: ปลายแนวสูงกว่าต้นทาง 20 m เมื่อบินระดับคงที่เหนือจุดเริ่ม ระยะถึงพื้นลดลง ทำให้ footprint เล็กและ overlap เปลี่ยน ต้องทบทวนแผนและสิ่งกีดขวาง การใช้ terrain following ไม่ใช่การรับรองหลบต้นไม้หรือสายไฟ ดู QGroundControl Corridor Scan

เกณฑ์: แผนมีเหตุผล แยกขอบสำรวจกับขอบบิน ตรวจรอยต่อและส่วนที่ยังไม่มีข้อมูล ไม่จำเป็นต้องบินจริงเพื่อผ่านส่วนวางแผน

ใช้ร่วมกับ DroneSim อย่างไร

ใช้ แบบแลกเปลี่ยนหลักฐานภารกิจ บันทึกสมมติฐาน แผน และเหตุการณ์จาก simulator ด้วยตนเองได้แล้ว แบบฟอร์มนี้ยังไม่ใช่ API หรือระบบเชื่อมอัตโนมัติของ DroneSim ผลจำลองใช้ฝึกตัดสินใจ ส่วนความถูกต้องแผนที่ต้องตรวจจากภาพและ CP จริง

ตรวจตนเองก่อนส่ง

ส่ง brief, แผน, บันทึกการทดลอง, รายงาน QA และข้อจำกัด ผู้สอนประเมิน 4 ด้าน ด้านละ 0–3: ความต้องการงาน หลักฐาน ขั้นตอน และเหตุผล คะแนน 0 หมายถึงไม่มีหลักฐาน 1 มีแต่ตรวจซ้ำไม่ได้ 2 ตรวจได้แต่ยังไม่ครบ และ 3 ครบและอธิบายข้อจำกัดได้ ต้องผ่านเงื่อนไขสำคัญเรื่อง CRS ความอิสระของ CP และความครบถ้วนด้วย คะแนนรวมไม่ชดเชยเงื่อนไขที่ไม่ผ่าน

บรรณานุกรมและขอบเขต

ตรวจเอกสาร 25 กันยายน 2569 ตัวเลขฝึกเป็นข้อมูลสมมติ ไม่ใช่ผลทดสอบบินหรือใบรับรองงานสำรวจ

• USGS (2023). Guidelines for calibration of uncrewed aircraft systems imagery: การสอบเทียบ คุณภาพจุดควบคุม และ metadata
• WebODM. Ground Control Points และ Marking Checkpoints: รูปแบบข้อมูลและจุดตรวจอิสระ
• ASPRS (2024). Positional Accuracy Standards Edition 2 Version 2: แหล่งมาตรฐานสำหรับศึกษาข้อกำหนด ไม่ใช่การรับรองชุดฝึกนี้
• NIST. Propagation of error considerations: การรวมความไม่แน่นอนและ covariance
• NOAA NGS. Technical Notes on Geoid Undulations: ความสัมพันธ์ของระบบความสูงและนิยาม geoid ใช้อธิบายหลักการ ไม่ใช้แบบจำลองสหรัฐฯ แทนข้อมูลประเทศไทย
• Pix4D. Camera focal length, flight altitude and GSD: ความสัมพันธ์กล้อง ความสูง และขนาดพิกเซลบนพื้น